ประวัติความเป็นมาและความสำคัญของวันพืชมงคล
 
 
    
   
     
     
   
 

ประวัติความเป็นมาและความสำคัญของวันพืชมงคล

วันพืชมงคล

8 พ.ค. 2557

ประวัติความเป็นมาและความสำคัญของวันพืชมงคล

           เวียนมาประจวบเหมาะอีกปีแล้วสำหรับวันพืชมงคล  หรือ พิธีจรดพระนังคัลแรกนาขวัญ โดย วันพืชมงคล 2557 ตรงกับวันที่ 9 พ.ค. 2557 วันนี้ Homedecorthai มีประวัติวันพืชมงคล และความเป็นมาของวันพืชมงคลมาฝาก

          พระราชพิธีพืชมงคลจรดพระนังคัลแรกนาขวัญเป็นพระราชพิธี ๒ พิธีรวมกัน คือ
   1. พระราชพิธีพืชมงคล เป็นพิธีทำขวัญเมล็ดพืชพันธุ์ต่าง ๆ เช่น ข้าวเปลือกเจ้า ข้าวเหนียว ข้าวฟ่าง ข้าวโพด ถั่ว งา เผือก มัน เป็นต้น ฯลฯ มีจุดมุ่งหมายที่จะให้เมล็ดพันธุ์เหล่านั้น ปราศจากโรคภัย และ ให้อุดมสมบูรณ์เจริญงอกงามดี  อันเป็นพิธีสงฆ์อย่างหนึ่งซึ่งจะประกอบพระราชพิธีวันแรกในพระอุโบสถวัดพระศรีรัตนศาสดาราม
   2. พระราชพิธีจรดพระนังคัลแรกนาขวัญ(พิธีแรกนาขวัญ) เป็นพิธีเริ่มต้นการไถนาเพื่อหว่านเมล็ดข้าว มีจุดมุ่งหมายที่จะให้เป็นอาณัติสัญญาณว่า บัดนี้ฤดูกาลแห่งการทำนาและเพาะปลูกได้เริ่มขึ้นแล้ว  อันเป็นพิธีพราหมณ์ อย่างหนึ่ง ซึ่งจะประกอบพระราชพิธีในวันรุ่งขึ้น ณ มณฑลพิธีสนามหลวง

 

 

         ประวัติความเป็นมาของวันพืชมงคล
           พระราชพิธีจรดพระนังคัลแรกนาขวัญ หรือเรียกสั้นๆ ว่า พิธีแรกนา เป็นพระราชพิธีที่มีมาแต่โบราณตั้งแต่ครั้งกรุงสุโขทัยเป็นราชธานี ซึ่งในสมัยกรุงสุโขทัยนั้น พระมหากษัตริย์ไม่ได้ลงมือไถเอง เป็นแต่เพียงเสด็จไปเป็นองค์ประธานในพระราชพิธีเท่านั้น
            ครั้งถึงสมัยกรุงศรีอยุธยา พระมหากษัตริย์ไม่ได้เสด็จไปเป็นองค์ประธานเหมือนกับสมัยกรุงสุโขทัย แต่จะมอบอาญาสิทธิ์ให้โดยทรงทำเหมือนอย่างออกอำนาจจากกษัตริย์ และจะทรงจำศีลเงียบ ๓ วัน ซึ่งวิธีนี้ได้ใช้ตลอดมาถึงปลายสมัยกรุงศรีอยุธยา
            

          สมัยกรุงรัตนโกสินทร์ได้มีการประกอบพระราชพิธีนี้มาตั้งแต่สมัยรัชกาลที่ ๑ แต่ผู้ทำการแรกนาเปลี่ยนเป็นเจ้าพระยาพหลเทพคู่กันกับการยืนชิงช้า แต่พอถึงรัชกาลที่ ๓ ให้ถือว่าผู้ใดยืนชิงช้าผู้นั้นเป็นผู้แรกนาด้วย ในสมัยรัชกาลที่ ๔ ได้ทรงโปรดกล้าฯ ให้จัดมีพิธีสงฆ์เพิ่มขึ้นในพระราชพิธีต่างๆ ทุกพิธี ดังนั้น พระราชพิธีพืชมงคลจึงได้เริ่มมีขึ้นแต่บัดนั้นมา โดยได้จัดรวมกับพระราชพิธีจรดพระนังคัลแรกนาขวัญ และมีชื่อเรียกรวมกันว่า พระราชพิธีพืชมงคลจรดพระนังคัลแรกนาขวัญ

          ความมุ่งหมายอันเป็นมูลเหตุให้เกิดมีพระราชพิธีนี้ขึ้น พระบาทสมเด็จ พระจุลจอมเกล้าเจ้าอยู่หัว ได้พระราชทานพระบรมราชาธิบายไว้ในพระราชนิพนธ์เรื่อง พระราชพิธีสิบสองเดือน ว่า "การแรกนาที่ต้องเป็นธุระของผู้ซึ่งเป็นใหญ่ในแผ่นดิน เป็นธรรมเนียมนิยมมีมาแต่โบราณ ป็นต้นเหตุของความตั้งมั่นและความเจริญไพบูลย์แห่งพระนครทั้งปวง"

           ดังนั้น จะเห็นได้ว่า ความมุ่งหมายของพิธีแรกนาอยู่ที่จะทำให้เป็นตัวอย่างแก่ราษฎรเพื่อชักนำให้มีความมั่นใจในการทำนา แม้จะเป็นความจำเป็นสำหรับบ้านเมืองในสมัยโบราณอย่างไร ถึงปัจจุบันนี้คงเป็นอยู่อย่างนั้น เพราะการเกษตรซึ่งมีการทำนาเป็นหลักนั้น เป็นสิ่งสำคัญแก่ชีวิตความเป็นอยู่และการเศรษฐกิจของประเทศทุกสมัย    

           พระราชพิธีพืชมงคลจรดพระนังคัลแรกนาขวัญเป็นพิธีการเพื่อความเป็น สิริมงคลและบำรุงขวัญเกษตรกร กำหนดจัดขึ้นในเดือนหกของทุกปี ซึ่งระยะนี้เป็นระยะเหมาะสมที่จะเริ่มต้นการทำนาอันเป็นอาชีพหลักของประชาชนคนไทย แต่ไม่ได้กำหนดวันที่แน่นอนไว้เหมือนกับวันในพระราชพิธีอื่น ส่วนจะเป็นวันใดในเดือนหกหรือเดือนพฤษภาคมที่มีฤกษ์ยามที่เหมาะสมต้องตามประเพณีก็ให้จัดขึ้นในวันนั้น

 


 

 พระราชพิธีพืชมงคลจรดพระนังคัลแรกนาขวัญ 2557 มีดังนี้

          สำหรับพระราชพิธีพืชมงคลจรดพระนังคัลแรกนาขวัญ 2557 นี้ ได้มีการเปิดเผยรายชื่อของผู้ทำหน้าที่เป็นพระยาแรกนา พระโคแรกนา รวมถึงเทพีคู่หาบเงิน และเทพีคู่หาบทองเป็นที่เรียบร้อยแล้ว มีรายละเอียด ดังนี้

ผู้ทำหน้าที่พระยาแรกนา 2557 คือ

          - นายชวลิต ชูขจร ปลัดกระทรวงเกษตรและสหกรณ์

เทพีคู่หาบทอง 2557 ได้แก่ 

          - น.ส.พชร ลาภผล นักวิชาการประมงปฏิบัติการ กรมประมง

          - น.ส.กาญจนา มาลัยกฤษณะชาลี นักวิเคราะห์นโยบายและแผนชำนาญการ สำนักงานเศรษฐกิจการเกษตร 

เทพีคู่หาบเงิน 2557 ได้แก่

          - น.ส.จารุรัตน์ พุ่มประเสริฐ นักวิชาการเกษตรชำนาญการกรมวิชาการเกษตร

          - น.ส.ฑิฆัมพร สุทธิฤทธิ์ นักวิชาการเกษตรชำนาญการ กรมการข้าว

 

 

พระโคแรกนา และพระโคเสี่ยงทาย 2557 ได้แก่

          - พระโคฟ้า และพระโคใส

พระโคสำรอง ได้แก่

          - พระโคมั่น และพระโคคง

 

• พันธุ์ข้าวพระราชทานและพันธุ์พืชที่นำมาใช้ในงานพระราชพิธีจรดพระนังคัลแรกนาขวัญ

          - กรมการข้าว ได้ขอพระราชทานพันธุ์ข้าวทรงปลูกในฤดูนา ปี 2557 ทั้งข้าวนาสวนและข้าวไร่ ซึ่งมีคุณลักษณะและความโดดเด่นในด้านต่าง ๆ จำนวน 11 พันธุ์ รวมน้ำหนักเมล็ดพันธุ์ข้าว ทั้งสิ้น 2,082 กิโลกรัม ประกอบด้วย

                    - ข้าวนาสวน จำนวน 8 พันธุ์ ได้แก่ ปทุมธานี 1 สังข์หยดพัทลุง ขาวดอกมะลิ 105 กข 49 กข 41 2กข 31 กข 47 และ กข 6

                    - ข้าวไร่ จำนวน 3 พันธุ์ ได้แก่ พันธุ์ดอกพะยอม พันธุ์ซิวแม่จัน และพันธุ์ลืมผัว 

 

  ขอขอบคุณข้อมูลจาก

th.wikipedia.org
www.lib.ru.ac.th
www.moac.go.th
www.kapook.com
www.mumdochata.com

 

 

 

 


แหล่งที่มา :
จำนวนคนอ่าน : 6280 คน

บทความที่ใกล้เคียงกัน : สาระน่ารู้, วันพืชมงคล

หินขัด หินล้าง ทรายล้าง คอนกรีตพิมพ์ลาย

เคล็ดลับการจัดห้องนอนเพื่อสุขสมหวังในความรัก

9 ต.ค. 2557
เคล็ดลับการจัดห้องนอนเพื่อสุขสมหวังในความรัก

เคล็ดลับการจัดห้องนอนเพื่อสุขสมหวังในความรัก วันนี้homedecorthai.com มีมาฝากกันค่ะ ว่าด้วยเรื่องฮวงจุ้ยในห้องนอนอันเป็นเคล็บลับในการจัดห้องนอนให้สุขสมหวังในความรัก ใครอยากสมหวังในความรักมาดูกันเลยค่ะ    Read more

เลือกใช้วอลล์เปเปอร์ให้เหมาะกับงาน

9 ต.ค. 2557
เลือกใช้วอลล์เปเปอร์ให้เหมาะกับงาน

วอลล์เปเปอร์ขนาดต่างๆ เลือกใช้ให้เหมาะกับงานวอลล์เปเปอร์ มีขนาดหน้ากว้างหลายขนาด การต่อลาย และขึ้นอยู่กับความสูงของผนังด้วยติดตั้งง่าย วันนี้เราจึงมีตัวอย่างมาให้ดูกันค่ะ    Read more

เทคนิคการทาสีให้เรียบและสวยงาม

9 ก.ย. 2557
เทคนิคการทาสีให้เรียบและสวยงาม

เทคนิคของการทาสี เพื่อให้ได้งานที่เรียบร้อยสวยงาม นอกจากจะต้องฝึกฝนให้เกิดความชำนาญแล้ว ยังมีรายละเอียดอื่นๆที่ต้องคำนึงถึงอีกด้วย    Read more

เทคนิค..ในการเลือกซื้อที่นอนให้เหมาะสมกับตัวเอง

9 ก.ย. 2557
เทคนิค..ในการเลือกซื้อที่นอนให้เหมาะสมกับตัวเอง

เตียงดีไม่มีหัก แต่ก่อนที่คุณจะออกไปเลือกซื้อที่นอน ควรตระเตรียมหาคำตอบกับคำถามเหล่านี้ไว้ก่อน จะทำให้การเลือกที่นอนง่ายขึ้น ไม่เสียเวลาแต่อย่างใด    Read more

วิธีแก้เคล็ดเรียกเงินเรียกทองเข้าบ้าน

9 ก.ย. 2557
วิธีแก้เคล็ดเรียกเงินเรียกทองเข้าบ้าน

วิธีแก้เคล็ดเรียกเงินเรียกทองเข้าบ้าน ให้แขวนกระดิ่งหรือระฆังเล็ก ๆ ผูกด้ายแดงแขวนเอาไว้ที่ลูกบิดประตูทางด้านนอกก่อนเข้าในบ้านหรืออาคารบ้านและขั้นตอนมีดังนี้    Read more
  1   2 3 4 Next
Topics 1 - 5 of 226